NOVASOFYA Bilge Baykuş
KeşfetYazılar
Yazılara dön
Tarih

İlk Üç Haçlı Seferinin Anadolu Türklerine Etkileri

İlk üç Haçlı Seferinin Anadolu Türklerine etkilerini, seferlerin gelişimini ve ardından yaşanan siyasi, toplumsal ve ekonomik değişimleri kaynaklarıyla inceleyin.

Samet burhan Çetin19 Kasım 2026 · 13 dk okuma
13 dktahmini okumaTarihkategori19.11.2026son güncelleme
İlk Üç Haçlı Seferinin Anadolu Türklerine Etkileri konulu NovaSofya kapak görseli.

Mukaddime

1095 tarihinden 1272 yıllarına kadar Dünya Tarihi eskisine oranla daha farklı siyasi gelişmelere ve dünya düzenine şahit olmuştur. Batılı milletler modern dönemde Şark milletlerini ne kadar barbarca nitelendiriyor ise bahsettiğimiz yıllar içerisinde Garp milleti Şark milletine karşı oldukça barbar ve hırçın davranmıştır. Buna biz bir nevi Barbar İstilası da diyebilmekteyiz. Kilise kurumunun galeyana getirip teşviklediği bu insan kitleleri dönemin asilzadeleri, tüccarlar ve ileri gelen insanlar tarafından maddi manevi desteklenmiştir. Katoliklerce başlatılan bu savaş sadece Müslümanları ve Türkleri hedef tahtasına almamış aynı zamanda kendi mezhebinden olmayanlara (Ortodoks) karşı da negatif bir tutum sergilemiştir.

Tabi bu savaşa Avrupalılar Haçlı Seferleri ismini uygun görmüştür. Her ne kadar bu konuyu ele alırken Katolik olmayanlara ve Müslümanlara karşı bir mücadele gibi addedilse de temel gayenin Türklere ve Türklüğe karşı bir savaşı başlatmak olduğu barizdir. Bu Haçlı seferinin organizatörleri her ne kadar dini motifleri ön planda tuttuğunu belirtseler de asıl amaçları açlık, sefalet, dini baskıdan kurtulabilmek ve toprak sahibi olabilmektir-ilk zamanlar öyle değilse bile sonradan o hale gelmişlerdir-. Bu ittifakın kurulmasında en önemli etkene gelecek olursak, Türkleri tamamen Anadolu’dan atmak ve kutsal bölgeleri ele geçirmek olduğu su götürmezdir.

Papa yaptığı bir açıklamada Haçlı ittifakına katılanların bizzat günahlarının affolunacağın söylemiş ve kendisine kitle oluşturmuştur. Haçlı Seferlerine katılan devletler ise Papalık, Fransa, Almanya, İngiltere, Bizans, Macar ve Napoli devletleridir. Onlara karşı mücadele eden devletler ise Selçuklular, Musul Atabeyliği, Eyyubiler, Danişmendliler, Artuklular, Şam Atabeyliği ve Memluklar’dır. İlk olarak ele alacağımız konu Haç’ın ne anlama geldiğidir, ardından ise sırasıyla bizi ilgilendiren I. II.ve III. Haçlı seferlerinde1 Türklüğü nasıl Anadolu coğrafyasından atmak için didindiklerini dilimiz döndüğünce, kalemimiz yazdığınca anlatmaya çalışacağız.

Haç Nedir

Haç kelimesi Türkçe ’ye Ermenice ’den geçmiştir. Batı dillerinde Haç karşılığı olarak Latince ‘crux’ köküne dayanan cross (ing), croix (fr), kreuz (alm) kelimeleri kullanılır. Grekçesi ‘Stavros’ olup Türkçe ’ye istavroz olarak girmiştir. Grekçe ’de Stavros başlangıçta Homeros’unda kullandığı şekliyle; direk, sivri uçlu kazık, sırık anlamına gelirken daha sonra Haç karşılığı kullanılmıştır. Kelimenin İbranicesi ‘Talah,’ Arapçası ‘Salib’, Farsçası da ‘Dört çivi’ anlamında çerahmıhtır. Son terkip Türkçe ’ye çarmıh olarak geçmiştir ki bu bir idam şeklidir.2

Haçlı Seferleri Düşüncesinin Zaman İçinde Gelişimi

XI. yüzyıl bilindiği üzere Türklerin artık Asia Minor’e geldikleri ve yerleşmeye başladıkları yüzyıldır. Anadolu coğrafyasına gelen Türkler burada devletleşmiş ve Orta Doğu’nun büyük bir kısmına egemen olmuşlardır. Bu yüzyıla kadar Türklerle büyük çaplı bir çatışmaya girmemiş olan batı dünyası 1071 yılında Malazgirt mağlubiyeti ile birlikte büyük bir telaşa kapılmaya başlamıştır. Bu savaştan sonra Türkler Bithynia bölgesine kadar ilerlemiş ve İznik’te Anadolu Selçuklu Devleti’ni kurmuşlardır (1075). Bugüne kadar söylenen 1077, 1078, 1080 ve 1081 tarihlerinin birer tahminden ibaret olduğunu söylememiz gerekmektedir.3 Bizans İmparatoru I. Aleksios Komnenos, Papa II. Urbanus 'tan Türklere karşı yardım istedi.

Anadolu Selçuklu Devleti’nin coğrafyasını gösteren harita.
Anadolu Selçuklu Devleti’nin coğrafyasını gösteren harita.Swordrist · CC BY-SA 4.0

Böylece zaten Kudüs'teki Hıristiyanlığın kutsal topraklarının Müslümanların kontrolünde olmasından hoşnut olmayan Avrupalılar arasında haçlı seferi düşüncesi oluştu. Papa II. Urbanus 18 Kasım-28 Kasım 1095 tarihleri arasında Fransa'nın Clermont kentinde bir Clermont Konsili toplayarak Avrupa'nın liderlerini Müslümanlarla savaşa çağırdı. Bu çağrıya cevap veren ordular 1096 yılında ilk defa Anadolu'ya girerek Birinci Haçlı seferini başlattılar. Bu seferlerin başlamasının tabikide her konuda olduğu gibi ekonomik, siyasi, askeri ve dini yönleri vardı. Dini sebeplerin başında gelenler ise Hristiyanların kutsal mekanları ve özellikle Kudüs’ü Müslümanlardan geri almak istemesidir. Bu özellikle Hristiyan halkı üzerinde bir ateşleyici güç oluşturuyordu çünkü Orta Çağ Hristiyanları cennete gitmek için Kudüs’ü ziyaret etmenin şart olduğuna inanıyorlardı.

Bir de Hz. İsa uğruna ölmenin onların nazarında şehit olduğu inancını beslemeleri de buna inanmalarının ve istemelerinin önünü açıyordu. Siyasi nedenler ise Türklerin Anadolu ve Bithynia bölgesine gelerek Bizans’ı tehdit etmeye başlayacağı düşüncesi ve Avrupa’nın din adamlarının halkı Müslüman Türklere karşı kışkırtmasıdır. Bizanslılar Türk tehlikesinden korkmuş ve Avrupa krallıklarından yardım dilenmişti. Haliyle Hristiyanlığın doğu kalesi olan Bizans’a yardım edilmesini istiyorlardı. Siyasi neden olarak söyleyebileceğimiz son şey pek önemli olmamakla birlikte Orta Çağ şövalyelerinin hem maceralı hem de kahramanca bir yaşam sürme isteği4 onların savaş sürecini başlatmalarını kolaylaştırmıştır. Bunların yanı sıra savaşların ekonomiyi düzeltmek için bir araç olarak görülmesi bazı Tarih Felsefecilerince nazariye ve telakki edinilmiş ve çok defa savaşların temel sebebi iktisat olarak açıklanmıştır.

Bu durumda zamanın Avrupa devletlerinin ekonomik durumlarını düzeltmek için böyle bir savaş arayışına girmeleri için mantıklı bir etken olabilir. Zaten bilindiği üzere Avrupa XI. yüzyılda gerçekten ağır bir yoksulluk içerisindeydi. Hatta kralların sarayları için ‘’taş yığını’’ ifadesini kullansak bir yanlışlık yapmış olmayız. İktisadi bir diğer etken ise Doğu Ticaret Yolu’nun Müslümanların elinde olmasıdır. O zamanın büyük gelir kaynağı olan İpek ve Baharat Yolu’nun kontrolü ve önemli Limanlar Türklerin ve Müslümanların elindeydi. Söz konusu dönemin genel özelliklerini ve Haçlı seferlerinin zeminini açıkladıktan sonra artık seferleri anlatmaya ve sonuçlarını yorumlamaya başlayabiliriz.

I. Haçlı Seferi (1096-1099)

II. Urbanus Clermont Konsili sırasında 27 Kasım 1095 günü düzenlenen açık hava toplantısında din adamlarından ve halktan oluşan kalabalığa hitap ederek onları Haçlı Seferlerine katılmaya çağırdı. Batı Hristiyanlarına doğudaki din kardeşlerini Türklerin baskı ve zulmünden kurtaracak bir savaşa katılmanın dini açıdan çok şerefli bir görev olduğunu söyleyen Urbanus, Türklerin hâkimiyeti atında yaşamanın ne kadar feci olduğunu, onların İstanbul için nasıl bir tehlike teşkil ettiğini ve Doğu Hristiyanlarının batılı kardeşlerinden yardım beklediğini anlattı. Ona göre İspanya’da Müslüman Araplara karşı sürdürülen savaşla doğuda Türklere karşı sürdürülen savaş aynı derece de kutsaldı.

1915 tarihli tarih atlasında Haçlı Seferleri döneminde Avrupa ve Yakın Doğu.
Haçlı Seferleri döneminin coğrafyası
Clermont Konsili’nde II. Urbanus’un çağrısını betimleyen 15. yüzyıl minyatürü.
Clermont Konsili’nde II. Urbanus’un çağrısını betimleyen 15. yüzyıl minyatürü.

Papa II. Urbanus’un bu gaza getirici konuşmasından sonra ilk harekete geçen Keşiş Pierre etrafında toplanan ve çoğunluğu sıradan insanlardan oluşan başıbozuk takımıydı. Niş ve Sofya arasında Pierre ve ordusu Bizanslılar tarafından büyük kayıplara uğratıldı. Ancak Pierre ve az sayıda insan bu musibeti atlattıktan sonra İstanbul’a varabildiler. (Ağustos 1096)5. Pierre İmparator Aleksios ile görüştükten sonra yanındakilerle birlikte Anadolu’ya geçirildi ardından Yalova’da karargâh kurdu. İstanbul’a gelen haçlı komutanları ise şunlardı: Raymond de Toulouse (Reymon do Tulûz), Tancrède ile Bohémond, Godefroy de Bouillon (Godöfrua dö Bulyon). Zamanlama gayet iyiydi. Çünkü Selçuklu Sultanı I. Kılıç Arslan memleketin doğusunda Malatya ile mücadele ediyordu. Sultan Arslan batıdan gelen bu tehlikeyi pek ciddiye almamıştır hatta Haçlıların İznik içlerine kadar girebileceğini asla düşünmüyordu, değerli eşyalarını, çocuklarını ve karısını İznik’te bırakması sultanın rahatlığının deliliydi. Ancak Pelekanon’un kuşatıldığını öğrenince derhal adamlarını yolladı ama Haçlıların İznik’e yürüyüşüne engel olunamadı.6

6 Mayıs’ta Godefroy İznik önüne ulaştı. Bu şehir dördüncü yüzyıldan beri tahkimle korunmaktaydı.16 Mayıs’ta Raymond da ordusu ile birlikte geldi ve şehrin güney surlarını kuşattı. Bu tarihten üç beş gün sonra da Bohémond geldi. Nihayet Robert de la Normandie ile Etienne de Blois gelince Haçlı ordusu tamamen toplanmış oldu.7 Sultan I. Kılıç Arslan 21 Mayıs tarihinde güneyden şehre girdi ve adeta yıldırım gibi bir hücum yaparak haçlı ordusuna taarruz etti. Ancak tüm gün süren savaştan bir sonuç alınamadı ittifakın gücü Sultan’ın tahmin ettiğinden daha fazlaydı. Bazı Hristiyanlar o günün sonunda ölen Türk askerlerinin kafalarını bedeninden ayırıp ardından kazıklara çakıp şehrin önemli noktalarına diktiler.19 Haziran sabahı haçlılar surların tepesinde imparatorluk bayrakları gördüler.

Haçlı seferlerinin güzergâhlarını gösteren tarih atlası haritası.
Haçlı seferlerinin güzergâhlarını gösteren tarih atlası haritası.
İznik surlarının günümüzdeki görünümü; ilk seferde kuşatılan şehrin savunma hattı.
İznik surlarının günümüzdeki görünümü; ilk seferde kuşatılan şehrin savunma hattı.Acar54 · CC BY-SA 4.0

Türkler aynı gece içinde teslim olmuşlardı. Haçlılar İmparatorluğun ganimet konusunda kendini dolandırdığını düşünmeye başladılar. İmparatorun politikası yüzünden şehri istedikleri gibi yakıp yıkamamış ve esir alınan Türklerin mallarına el koyamamışlardı. Bu durumu öğrenen Aleksios biraz olsun ortamı yumuşatmak için Haçlı reislerine hazineden hediyeler vermiştir. Ancak her ne derece İmparatorluk karlı çıkmış gibi görünse de Haçlılar bir zafer kazanmıştı ve zafer çığlıkları kısa zamanda Avrupa’ya ulaşmıştı. Haziran sonunda Eskişehir’e ulaşan Haçlılar Sultan tarafından bir baskınla ortadan kaldırılmak istenmişti, ok yağmuruna tutulan Haçlılar ilk önce paniklediler. Ancak durumu toplayan haçlılar Türkleri mağlup etti ve etrafta bulunan çadırları yağmalayıp ganimetlere de el koydular (Dorileon Muharebesi).

Haçlılar Ekim 1097’de Antakya Kalesi önlerine geldiler. Burayı da ele geçiren Haçlılar artık dur durak bilmiyordu. Haçlı komutanları, Urfa, Antakya, Kudüs ve Trablusşam gibi İslâm dünyasının en önemli şehirlerini birer birer ele geçirip bu yerlerde birer Haçlı devleti kurmuşlardır.7 Temmuz’da Kudüs’e varan haçlılar geldikleri gibi burayı kuşatmışlardır.15 Temmuz 1099 günü öğleden sonra Haçlılar Kudüs’te bulunan bütün Yahudi ve Müslümanları öldürmeye başlamış ve eşine az rastlanır bir vahşet yapmışlardı.22 Temmuz’da bir toplantı yaptılar ve kurdukları Kudüs Krallığı’nın nasıl yönetileceğini belirlediler. Godefroy bu krallığın başına geçirildi.8 Birinci Haçlı seferinden çıkardığım genel kanıya gelecek olursak şöyle izah edebilirim: Bu ilk Seferlerin başarılı olmasıyla birlikte Avrupalılar büyük bir rüyaya dalmış, kibir düzeyleri artmış ve Avrupa’dan Kudüs’e kadar kendilerine karşı çıkacak bir gücün olmadığı düşüncesine kapılmışlardır.

1097–1098 Antakya Kuşatması’nı betimleyen Orta Çağ minyatürü.
1097–1098 Antakya Kuşatması’nı betimleyen Orta Çağ minyatürü.

Bu güç bunalımı ise belki de daha sonra güçten düşmelerinin en büyük müsebbibi olmuştur.

İkinci Haçlı Seferi (1147-1149)

Kudüs’te krallık kurmak elbette Haçlıların yetineceği bir şey değildi. Kendi gücünün farkına varan her ordu kazandığı galibiyetlerde hırsa ve kibre kapılıp daha fazla işler yapmak isteyecekti. Musul Atabeklerinden İmameddin Mahmud Zengi ile oğlu Nureddin Mahmud Zengi, önce Urfa’yı (1144), arkasından Halep ve Şam’ı Haçlılardan geri aldılar. Zengi’nin bu başarılar Kudüs krallığını derin bir endişe içerisine sokmuş ve Hristiyanların savaşlarda ilk yardım istemeye yöneleceği adres olan papalıktan yardım istemişlerdi. Bunun üzerine papa Hristiyan lejyonlara ikinci büyük savaş fırsatını verdi. Bu sırada Hristiyan dünyasının başında bulunan lider ise III. Öjen’di. Bu yapılan ikinci seferde ilkinde olmayan bazı kuvvetler de vardı.

Bunlar Almanya İmparatoru III. Kontrat ile Fransa Kralı VII. Louis, iki ayrı ordu ile katıldılar. 75 bin kişilik ordusu ile İstanbul’a gelen Alman İmparatoru, buradan Anadolu’ya geçti. Bazı kaynaklarda 80.000 bazı kaynaklarda ise 75.000 civarı asker bulunduran Alman imparatoru önce İstanbul’a uğradı ardından ise Asia Minor’un içlerine doğru ilerleyip Konya Ovası’na ulaştı. Konya Ovası’nda Anadolu Selçuklu Sultanı I. Mesud’a karşı ezici bir mağlubiyet alan ve de yanında az bir kuvveti kalan imparator güç belâ İznik’e gelerek Fransa Kralı ile buluştu. VII. Louis İznik’ten Suriye’ye hareket edince, III. Kontrat, İstanbul’a döndü ve Suriye’ye hareket etti.

VII. Louis, çok ihtiyatlı hareket etmesine rağmen, Toros geçitlerinde I. Mesud’a yenildi. Yanında kalan pek az bir kuvvetle Antakya’dan Kudüs’e gelerek burada III. Kontrat ile buluştu. Bundan sonra Kudüs Kralı ile birleşen iki kral, 1149 senesinde Şam’ı geri almak için kuşattılarsa da başarılı olmayıp geri dönmek zorunda kaldılar İkinci Haçlı Seferi ilkinin aksine Haçlılar açısından tam bir başarısızlıkla sonuçlanmıştır.

1148 Şam Kuşatması’nı betimleyen tarihî tasvir.
1148 Şam Kuşatması’nı betimleyen tarihî tasvir.

Üçüncü Haçlı Seferi (1189-1192)

Mısır Eyyubi Devleti’nin kurucusu olan Selâhaddin’in Kudüs’ü geri alması üzerine Avrupa’da yeni bir Haçlı seferinin hazırlıkları başladı. Bu sefere de Fransa Kralı VII. Louis’in oğlu olan Kral II. Philippe (Orta Çağ’ın en başarılı Fransa Kralı olduğundan bahsedilir). Kutsal Roma Germen İmparatoru Friedrich Barbarossa ve İngiltere Kralı I. Richard (Arslan Yürekli Rişar) katıldılar.

Selâhaddin Eyyûbî döneminden bir sikke, 1190–1191.
Selâhaddin Eyyûbî döneminden bir sikke, 1190–1191.Classical Numismatic Group (CNG) · CC BY-SA 2.5

İstanbul yolu ile Anadolu’ya geçen Alman İmparatoru, Konya’yı bir süre işgal ettikten sonra Antakya’ya hareket etti. Yolda Silifke Suyu’nu geçerken attan düştü ve boğuldu; ordusu ise tamamen dağıldı. Bu sıralarda Anadolu Selçuklu Sultanı bulunan II. Kılıç Arslan, eski Türk geleneğine uyarak ülkesini oğulları arasında paylaştırmış ve daha kendisi hayatta iken oğulları birbirleri ile taht kavgalarına başlamışlardı. Bunun içindir ki, Alman İmparatoru’nun karşısına hazırlıklı bir Selçuklu ordusu çıkartılamamıştı.

Üçüncü Haçlı Seferi’ne katılan Friedrich Barbarossa’nın tarihî tasviri.
Üçüncü Haçlı Seferi’ne katılan Friedrich Barbarossa’nın tarihî tasviri.

Fransız ve İngiliz Kralları, Kıbrıs yolu ile Suriye’ye geldiler. Burada Selâhaddin’in savunduğu Akka Kalesi’ni kuşattılar. Selâhaddin, Haçlılarla başa çıkamayacağını anlayınca kaleyi boşaltarak Kudüs’e çekildi. Bundan sonra devam eden uzun savaşlarda her iki taraf da kesin sonuç elde edemedi. Bu olay Selahattin Eyyubi'nin İslam aleminde önemini artırıp sevilmesine neden oldu.

Haçlı Seferlerinin Nihayete Ermesinden Sonra Oluşan Fikriyadi, Toplumsal, Siyasi, Ekonomik Gelişmeler

Haçlı seferlerinin bizim tarihimiz açısından yani şanlı Türk Tarihi açısından getirileri oldukça fazladır. Bu seferlerden sonra Türk toplumunun İslam’a olan katkısı ve İslamiyet’in Türkler nazarında birleştirici gücü görülmüştür. Bu birleşme bu tarihlerden I. Dünya Savaşı’nın ilk yıllarına kadar devam edecektir. Bu seferlerin bir diğer önemi ise Türkler İslamiyet’in tek savunucusu haline gelmiş ve en büyük temsilcisi olmuştur. İktisadi açıdan önemi ise seferlerden sonra Avrupa bir ticaret merkezi olmuştur. Yeni limanlar yeni transit noktalar sayesinde oldukça kâr etmişlerdir. Avrupa’dan Orta Doğu’ya hem ticari açıdan hem de refah seviyesini yükseltebilmek uğruna çok kitle gitmiştir.

Venedik’in 1500 tarihli kuşbakışı görünümü; Akdeniz ticaretinin önemli limanlarından biri.
Venedik’in 1500 tarihli kuşbakışı görünümü; Akdeniz ticaretinin önemli limanlarından biri.

Ancak bu Avrupalıların bir türlü o coğrafyanın insanları ile kaynaşamadığı ve en ufak hastalıklarında doktor seçerken bile Frenklerden seçtikleri bilinir. Bilindiği üzere Orta Çağ Avrupa halkları kişisel bakımları açısından çok hijyenik insanlar değildi. En meşhur şövalyeleri bile aslında kendi altına pisleyen ve acil ihtiyacı olduğu zaman bile üzerindeki demir yığınından sıyrılıp ihtiyacını gideremeyen adamlardı. Bu kitleler geldikleri yerde Müslümanların gelenekleri vesilesiyle hamama girmeyi öğrenmişler-buna alışmaları elbette uzun zamanlar almıştır- kişisel temizliklerine dikkat etmeye başlamışlardır. Ayrıca buraya yerleşen Avrupalılar ahlaksızlıkta da sınır tanımıyor cinsel zevklere eğilim gösteriyor ve bunu kitleler halinde yapıyorlardı.

Soygunculuk ve genelevler her zaman gündemdeydi. Haçlı seferleri Türklerin bulunduğu Anadolu coğrafyasında da oldukça etkili bir tahribata yol açmıştı. Eskişehir, Konya, Toroslar gibi önemli yerlerde muharebeler yaşanmıştı. Türklerin ve aynı zamanda Müslümanların azınlıkta olduğu Antakya gibi yerlerde Müslümanlara da işkenceler yapılmıştı. Avrupalılar Orta Doğu’ya kültürel ve sanatsal olarak neredeyse hiçbir şey getirmediler. Doğulular gerçekten de Avrupalılardan benimseyecek sanat veya zanaatkar bulamıyordu. Avrupa feodalizmi Doğu’ya entegre olamadı ve Haçlı devletleri yıkıldıktan sonra da Avrupa feodalizmine dair en ufak şeyler bile sonradan yerleştikleri coğrafyadan silindi.

Türk varlığı açısından sonuçlarına daha bir genel bakacak olursak şöyle diyebiliriz: Haçlı seferlerinden sonra İslamiyet’in etkisi ile merkezi bir güce sahip olan Türkler elbette ki Doğu Roma hala ayaktayken Balkanlara ve Avrupa’ya yönelik fetih politikaları güdemiyordu. Doğu Roma yıkılmadan biraz önce ve sonra Hristiyan devletlerin güç kaybetmesi ile birlikte Türklerin Balkanlara doğru akınları başlamış yani seferlerin bir getirisi olan merkezi güç Türklerin fetihlerinde çok önemli bir yer tutmuştu. Bu Haçlı seferlerini ardından Akdeniz tamamen bir Türk gölü haline gelme sürecine doğru gidiyor ve gün geçtikçe ekonomik açıdan kendisini geliştiriyordu. Haçlı istilasının bir diğer problemi ise zaman içerisinde ortaya çıkacak Moğol saldırılarının önünde bir engel bırakmamış olmasıdır.

Eğer Haçlılar Orta Doğu’daki Arap ve Müslüman kavimleri bu kadar yormuş, zaman ve materyal kaybına yol açmış olmasaydı belki de Moğollar bu kadar kolay ilerleyemeyecekti. Velhasıl kelam günümüz Germen, Frank ve diğer Ari ırklar Doğu’ya, yani kendi fikirlerinden olmayanlara -nasıl ki Çin, tarih içerisinde kendinden olmayan fakat kendi ülke sınırları içerisinde yaşayan kavimlere bile barbar gözüyle baktıysa- barbar gözüyle bakarken bu utanç tablosu diye nitelendirilecek ve içerisinde günümüz yorumuyla binlerce insanlık suçu barındıran katliamları unutmuş gibidir. Biz de Avrupa’nın modern zamanda insan hakları savunucusu rollerine girmesini anlamsız bularak böyle bir eleştiri getirmek istedik.

Konu iktisadi kazanç olduktan sonra her Avrupalı devletin barbar olduğunu bizler iyi biliyoruz. Galyalılar, Romalılar, Keltler (Galatlar) tarih öncesi dönemde en barbar devletlerden ve kavimlerdendi. Bu gelenek Orta Çağ Avrupa’sında da devam etmiştir. I. Dünya Savaşı’nda kendisinin barbar olduklarını kanıtlamış ve milenyuma girilmesinden çok kısa süre önce bile Bosna Hersek’te kendini belli etmiştir.

Kaynakça

Altunbaş, Ahmet Deniz, Ernoul Kroniği-Haçlı Seferleri Tarihi, Kronik Yayınları, İstanbul,2009.

Demirkent, Işın “Haçlı Seferleri ve Türkler”, Türkler, Ankara 2002

Runciman, Steven, Haçlı Seferleri Tarihi, 1.cilt, Türk Tarih Kurumu Yayınları, Ankara, 2008.

Turan, Osman, Selçuklular ve Türk İslam Medeniyeti, Ötüken Neşriyat, Onuncu basım, İstanbul, 2009.

Eco, Umberto, Orta Çağ / Barbarlar Hristiyanlar Müslümanlar, Alfa Yayınları, İstanbul, 2014.

Okudan, Gülseri, Haçlı Seferleri Tarihi, Akdeniz Üniversitesi Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, 2015.

Dipnotlar

  1. Birincisi 1096-1099, İkincisi 1147-1149, Üçüncüsü 1189-1192 tarihlerinde meydana gelmiştir. ↩
  2. 1 Gülseri, Okudan, Haçlı Seferleri Tarihi, Akdeniz Üniversitesi Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, 2015, s.5 ↩
  3. Osman, Turan Selçuklular ve Türk İslam Medeniyeti, Ötüken Neşriyat, Onuncu basım, İstanbul, 2009, s.282 ↩
  4. Bkz: Umberto Eco ‘’Orta Çağ, Barbarlar, Hristiyanlar, Müslümanlar’’. ↩
  5. Runciman, Haçlı Seferleri Tarihi, 1.cilt, ss 97-100 ↩
  6. Urfalı Mateos, Kılıç Arslan’ın Malatya’ya taarruzunu hikâye ederek, Franklar İznik’e saldırırken onun Malatya’da savaş halinde olduğunu söyler. ↩
  7. Runciman. a.g.e. ss 136-137 ↩
  8. Işın Demirkent, “Haçlı Seferleri ve Türkler”, Türkler, Ankara 2002, IV, s. 197. ↩
YAZI ÜZERİNE

Fikrini gerekçesiyle paylaş.

Yazıyı paylaş

Görüşler

0 yorum

Görüşler yükleniyor…

Yorum kimliğinSöze katılmak için bir kimlik seç

Üye hesabınla ya da sana ait bir gölge kimlikle katılabilirsin.

0/2000Topluluk kuralları geçerlidir.

NOVASOFYA yazıları kalıcı ve erişilebilir biçimde korunur.