İçeriğe geçmek için "Enter"a basın

Neandertaller: Kendi Irkını Yiyen Bir Tür

Yamyamlık günümüzde pek çoğumuza iğrenç, vahşice ve hatta sadistçe geliyor. Peki ya seçme şansınız olmasaydı? Bu yazı okurlara hem kendilerini ve sınırlarını sorgulatmak hem de uzak atalarımızdan Neandertallerin ölüm sonrası ritüellerini incelemek üzere kalem alınmıştır.

Filmlerde yolunu kaybeden kahramanlarımızın ilkel ve yamyam kabilelerin eline düştüğünü ve çeşnilerle onları yenmeye hazır hale getirirken izliyoruz. Elbette ki kurgusal olan bu tür sahneler ilgimizi çekiyor. Fakat gerçek hayatta nasıl uygulanıyor bu gelenek?

Bilim adamları Neandertal sit alanlarını kazarlarken bulunan kemikler bizlere bu cevabını veriyor. Krapina Mağarası’nda (Hırvatistan’da) 800’den fazla ve dağınık yapıda tespit edilen insan kalıntıları bulundu. Böylesine dağınık bir insan kemiği yığınının Krapina Mağarası’na nasıl ulaştığı konusunda çeşitli teoriler ortaya atılmıştı. Kemiklerin pek çoğunda görülen kesik izleri nedeniyle ilk olarak bu insanların yamyamlık kurbanı olduğu iddia edilmişti. Fakat ilerleyen tarihlerde araştırmacıların bunların yamyamlık değil ritüelleştirilmiş et sıyırma ve ikincil defin işleminden kaynaklandığını öne sürmüşlerdi. Başka bir araştırmacı da orta yolu seçerek, çoğunun kesin yamyamlık işareti olduğunu, bazılarının ise ritüele işaret ettiğini savunmuştu.

Kemiklerde gözlemlenen kesik izlerinin en mantılı açıklamasının yamyamlık olduğu aşikardır. Çünkü: Neandertal dişleri üzerindeki incelemeler sonucunda ciddi açlık dönemlerinin hiç de nadir olmadığını biliyoruz ve bu durumda ölü akrabalarının etlerini sıyırdıktan sonra bu proteinin ziyan olmasına izin vermeleri şaşırtıcı olurdu. Buna binaen evcil hayvanlarının olmadığını biliyoruz, bir sonraki öğünlerinin ne zaman olacağını kestiremezlerdi.

İnsan eti ölüye saygı ya da zafer elde edilen bir çatışmanın sonucu ganimeti oması gibi pek çok sebeple yenmiş olabilir. Bu uygulama Neandertallerin kendi türlerine saygısızlık ettiği anlamına gelmek zorunda değildir. Heredotos’un bize aktardığı bilgilere göre ölen akrabalarının etlerini yiyen Hinduların, eti tüketmedikleri takdirde merhuma çok büyük saygısızlık etmiş olduklarını anlıyoruz. Neandertallerin ise muhtemelen, protein sıkıntısı yaşadıkları zor zamanlar geçirdikleri anlamına gelir.

İlerleyen zamanlarda yapılan çalışmalar bu bulguları doğrulayacak yönde gelişmiştir. Kemiklerde kesik izleri ve kemiklerin atılış şekli üzerinden yamyamlık ölçütü geliştirmiş ve Neandertallerin av hayvanlarını parçalama örüntüleriyle Neandertal kemiklerde gözlemleneni kıyaslamıştır. Ayrıca bu tür yamyamlık bulgularına rastlanan tek sit alanı Krapina Mağarası olmamakla birlikte kanıtlar açısından en yetkini odur.

Bir Neandertal sözü der ki “Seven sevdiğinin etini yesin.”


 

KAYNAKÇA
Dimitra Papagianni, Michael A. Morse, Neandertal: Modern Bilim Onların Hikayesini Yeniden Yazdı, Çev. Urkun Kelso, Trend Yayınevi.

Bruce Bower, “Cave Finds Revive Neandertal Cannibalism”, Science News Vol. 156, No. 14 (Oct. 2, 1999).

Palmira Saladié and Antonio Rodríguez-Hidalgo, “Archaeological Evidence for Cannibalism in Prehistoric Western Europe: from Homo antecessor to the Bronze Age”, Journal of Archaeological Method and Theory”, Vol. 24, No. 4 (December 2017).

Tim D. White, “Once Were CANNIBALS”, Scientific American Vol. 285, No. 2 (AUGUST 2001).

Ann Gibbons, “A New Face for Human Ancestors”, Science, New Series, Vol. 276, No. 5317 (May 30, 1997).

2 Yorum

  1. Fatma Genç Fatma Genç 27 Şubat 2021

    Aman tanrım didim😳
    Ne mutlu Türküm diyene!

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.